ျမန္မာႏိုင္ငံကို ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕ လာေရာက္ေဆြးေႏြးခြင့္ျပဳဖို႔ OIC ေတာင္းဆို

ေဆြးေႏြးဖို႔ ေျမာက္ကိုရီးယားကို အေမရိကန္ကမ္းလွမ္း

ေျမာက္ကိုရီးယားအစိုးရက သူ႔အေနနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာမွာ လိုက္နာေဆာင္ရြက္ရမယ့္ တာ၀န္၀တၱရားကို ေလးစားလိုက္ လိုက္နာမယ္ဆိုရင္ ကိုရီးယားကြ်န္းဆြယ္အေရး ၿငိမ္းခ်မ္းစြာအေျဖရွာဖို႔ ညွိႏိႈင္းေဆြးေႏြးမယ္ဆိုၿပီး အေမရိကန္ ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီး ဂြ်န္ကယ္ရီက ကမ္းလွမ္းလိုက္ပါတယ္။

ေျမာက္ကိုရီးယား အစိုးရအေနနဲ႔ ဒီလိုလိုက္နာ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္တယ္ဆိုတာကို ရွင္းရွင္းျပသမယ္ဆိုရင္ မိတ္ဘက္ႏိုင္ငံ တႏိုင္ငံ အျဖစ္နဲ႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ ညွိႏိႈင္းေဆြးေႏြးဖို႔ အဆင္သင့္ရွိတယ္လို႔ မစၥတာကယ္ရီ က ေျပာဆိုလိုက္တာပါ။
ဂ်ပန္ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ဖူမီယို ကီရွီဒါနဲ႔အတူ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ တိုက်ိဳၿမိဳ႕မွာ က်င္းပတဲ့ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွာ ၀န္ႀကီး ဂြ်န္ကယ္ရီက အခုလို ေျပာဆိုလိုက္တာျဖစ္ပါတယ္။
ေဒသတြင္းမွာ အဓိက မဟာမိတ္ႏိုင္ငံျဖစ္တဲ့ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံရဲ႕ ကာကြယ္ေရးကို တာ၀န္ယူ ကူညီေပးဖို႔ အေမရိကန္ အစိုးရရဲ႕ စိတ္ပိုင္းျဖတ္ထားခ်က္ကိုလည္း ၀န္ႀကီး ကယ္ရီ က ထပ္ေလာင္းေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။

ေျမာက္ကိုရီးယားအစိုးရဟာ မၾကာခင္သီတင္းပတ္ေတြအတြင္းကပဲ အေမရိကန္ႏိုင္ငံကိုေကာ သူ႔ရဲ႕မဟာမိတ္ႏိုင္ငံေတြ ျဖစ္ၾကတဲ့ ေတာင္ကိုရီးယားနဲ႔ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံတို႔ကို တိုက္ခိုက္မယ္ဆိုၿပီးေတာ့ ၿခိမ္းေျခာက္ထားခဲ့တာပါ။

ေျမာက္ကိုရီးယားရဲ႕ ဒံုးပ်ံပစ္လႊတ္မႈနဲ႔ ႏ်ဴကလီးယားအစီအစဥ္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက စီးပြားေရးအရ အေရးယူ ပိတ္ဆို႔မႈ လုပ္ထားတာနဲ႔ အေမရိကန္ ေတာင္ကိုးရီးယား ပူးတြဲ စစ္ေရးေလ့က်င့္မႈေတြ ျပဳလုပ္တဲ့အေပၚ လက္တုံ႔ျပန္တိုက္ခိုက္မွာ ျဖစ္တယ္လို႔ ေျမာက္ကိုရီးယားက ေျပာပါတယ္။

အခုလို ႏ်ဴကလီးယားအေရးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ တင္းမာမႈေတြ ရင္ဆိုင္ေနရခ်ိန္မွာပဲ ေျမာက္ကိုရီးယားႏိုင္ငံက ႏိုင္ငံတကာ မာရသြန္ၿပိဳင္ပြဲ တခုကို တနဂၤေႏြေန႔မွာ အိမ္ရွင္အျဖစ္လက္ခံ က်င္းပခဲ့ပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခားသား ၁၄ ေယာက္အပါ၀င္ ၿပိဳင္ပြဲ၀င္သူ ၂၀၀ ေက်ာ္ဟာ ၿပံဳယမ္းၿမိဳ႕မွာက်င္းပတဲ့ မာရသြန္ၿပိဳင္ပြဲကို ၀င္ေရာက္ ယွဥ္ၿပိဳင္ ခဲ့ၾကပါတယ္။

Boston Marathon ဗံုးေပါက္ကြဲမႈ လူ ၃ ဦးေသ ၁၀၀ ေက်ာ္ဒဏ္ရာရ

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု Massachusetts ျပည္နယ္ Boston ၿမိဳ႕မွာ ဗံုးႏွစ္လံုးကဲြတာေၾကာင့္ လူသံုးဦး ေသဆံုးၿပီး၊ လူ ၁၀၀ ေက်ာ္ ထိခိုက္ဒဏ္ရာ ရခဲ့ပါတယ္။ အ့ဲဒီအထဲ ၁၇ ဦးကေတာ့ အသက္အႏၱရာယ္ စိုးရိမ္ရတယ္လို႔ သိရပါတယ္။
 
တနလၤာေန႔ မာရသြန္ၿပိဳင္ပဲြ လုပ္ေနရာမွာ ပန္း၀င္မယ့္ လိုင္းအနီးမွာ ေပါက္ကဲြ သြားခဲ့တာပါ။ အဲ့ဒီေနာက္ သိပ္မၾကာခင္မွာပဲ Boston ၿမိဳ႕ John F Kennedy စာၾကည္တိုက္မွာလည္း ေနာက္ထပ္ တတိယဗံုး ေပါက္ကဲြမႈျဖစ္ခဲ့တယ္လို႔ လံုၿခံဳေရး တာ၀န္ရိွသူေတြက ေျပာပါတယ္။
 
အ့ဲဒီမွာေတာ့ အထိအခိုက္ အေသအေပ်ာက္ ရိွ မရိွ မသိရပါဘူး။ ဒီျဖစ္ရပ္နဲ႔ပတ္ သက္လို႔ သမၼတ အိုဘားမား က အေမရိကန္ ၀ါရွင္တန္စံေတာ္ခ်ိန္ ညေန ၆ နာရီက မိန္႔ခြန္းတို ထြက္ေျပာရာမွာေတာ့ - ေပါက္ကဲြမႈကို ဘယ္သူလုပ္တယ္၊ ဘာေၾကာင့္ လုပ္တယ္ဆိုတာကို စံုစမ္းေဖာ္ထုတ္သြားမွာျဖစ္ၿပီး၊ အခုအခ်ိန္အထိေတာ့ ဘယ္သူ႔လက္ခ်က္ ျဖစ္တယ္ဆိုတာ မသိရေသးဘူးလို႔ ေျပာသြားပါတယ္။
 

Boston ေပါက္ကြဲမႈျဖစ္ၿပီးေနာက္ သမၼတ မိန္႔ခြန္းေျပာၾကားစဥ္

တာ၀န္ရိွတဲ့ တဦးတေယာက္ျဖစ္ျဖစ္၊ အဖြဲ႔အစည္းကိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ရွာေဖြေဖာ္ထုတ္ အေရးယူသြားမယ္လို႔ သမၼတ အိုဘားမား က ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ဒီတိုက္ခိုက္မႈဟာ စနစ္တက် ႀကိဳတင္စီမံလုပ္တဲ့ တိုက္ခိုက္မႈ ျဖစ္တယ္လို႔ Massachusetts
ျပည္နယ္ ေအာက္လႊတ္ေတာ္အမတ္က ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ရဲဘက္ကေတာ့ အခင္းျဖစ္တဲ့ေနရာမွာ အေသးစိတ္ အေျခအေနေတြကို စစ္ေဆးဆဲရိွပါတယ္။
 
႐ုပ္ျမင္သံၾကား သတင္းေတြမွာေတာ့ ေပါက္ကဲြမႈ ျဖစ္သြားတဲ့ပံုေတြ၊ ေနာက္ပိုင္း အပ်က္အစီးေတြနဲ႔ ေသြးအစအနေတြ ထိခိုက္သူေတြကို ျမင္ရပါတယ္။ ေပါက္ကဲြ မႈျဖစ္ခ်ိန္ မာရသြန္ၿပိဳင္ပဲြ၀င္သူေပါင္း ၂ ေသာင္း ၇ ေထာင္ေလာက္ရိွၿပီး၊ ပထမဆံုး မာရသြန္ အေျပးသမားက ပန္း၀င္လိုင္းကို ျဖတ္ေက်ာ္ၿပီး သိပ္မၾကာခင္မွာပဲ ေပါက္ ကဲြမႈေတြ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။
 
ေပါက္ကဲြမႈျဖစ္ၿပီးတဲ့ေနာက္ ၿပိဳင္ပဲြကို ရပ္လိုက္ရပါတယ္။ Boston မွာ လံုၿခံဳေရးေတြ ခရီးသြားလာေရးေတြကို တင္းၾကပ္လိုက္တဲ့အျပင္၊ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု အျခားၿမိဳ႕ႀကီးေတြ ျဖစ္ၾကတဲ့ ၿမိဳ႕ေတာ္ Washington D.C.၊ New York၊ Los Angeles၊ San Francisco ၿမိဳ႕ေတြမွာလည္း လံုၿခံဳေရးအေျခအေနေတြကို တိုးျမႇင့္လိုက္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ဂ်ပန္တကၠသိုလ္ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ဆုေတြ ေဒၚစုလက္ခံရယူ

ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒမွာ ႏုိင္ငံသားေတြရဲ႕ တန္းတူညီမွ်မႈကို ထိခိုက္ေစမယ့္ ဥပေဒေတြကို တတ္ႏုိင္သမွ် ျပင္ရမယ္လို႔ က်ိဳတိုမွာ ျမန္မာ မိသားစု ေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆံုခ်ိန္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစု ၾကည္က ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဂ်ပန္ကို ၆ ရက္ၾကာ ခရီးသြားေရာက္ေနတဲ့ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ဥကၠဌ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကို တနလၤာေန႔မွာ က်ိဳတိုတကၠသိုလ္က ဂုဏ္ထူးေဆာင္ ပါေမာကၡဘြဲ႔ကို ေပးအပ္ခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ လူေနမႈစနစ္ထဲမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ အခန္းက႑နဲ႔ပတ္သက္ၿပီးလည္း က်ိဳတိုတကၠသိုလ္မွာ မိန္႔ခြန္းေျပာၾကားခဲ့သလို၊ က်ိဳတုိပတ္၀န္းက်င္မွာ ေနထုိင္တဲ့ ျမန္မာမိသားစုေတြနဲ႔ လည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေတြ႔ဆံုခဲ့ပါတယ္။ အျပည့္အစံုကို ေဒၚခင္မ်ိဳးသက္ က တင္ျပထားပါတယ္။

 
ဂ်ပန္ႏုိင္ငံ က်ိဳတိုတကၠသိုလ္မွာ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ လြတ္လပ္ေရးဖခင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းနဲ႔ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံအၾကား ဆက္ႏြယ္မႈေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ၁၉၈၅ ခုႏွစ္ကေန ၁၉၈၆ ခုႏွစ္အတြင္း သုေတသနစာတမ္းေရးခဲ့သူ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို က်ိဳတိုတကၠသိုလ္က ဂုဏ္ထူးေဆာင္ဘြဲ႔ ေပးအပ္ခဲ့သလို၊ ေနာက္ တကၠသိုလ္တခုျဖစ္တဲ့ Ryokoku တကၠသိုလ္ကလည္း ဂုဏ္ထူးေဆာင္ ပါရဂူဘြဲ႔ကို ေပးအပ္ခဲ့ပါတယ္။
 
တကၠသိုလ္ႏွစ္ခုစလံုးမွာ မိန္႔ခြန္းေျပာၾကားခဲ့တဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က က်ိဳတိုတကၠသိုလ္က ေက်ာင္းသားေတြကိုလည္း ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ လူေနမႈစနစ္ထဲမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ အခန္းက႑ အေရးပါပံုကို ေျပာၾကားခဲ့တယ္လို႔ ဂ်ပန္ႏုိင္ငံမွာ ေနထုိင္တဲ့ ကိုမ်ိဳးသီဟန္ က ေျပာပါတယ္။
 
"Kyoto University မွာ သူ Seminar ေပးပါတယ္။ Seminar ေခါင္းစဥ္ရဲ႕ အက်ဥ္းခ်ဳပ္ကေတာ့  ျမန္မာႏိုင္ငံမွာရွိတဲ့ လူမႈေရး စနစ္ထဲမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြက ဘယ္ေလာက္အေရးပါတယ္၊ ဘယ္လိုလုပ္ေနတယ္ ဆိုတာကို အန္တီက ေျပာသြားပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကေတာ့ Kyoto University ကို ၀င္ခြင့္မရပါဘူး။ ဒီက တီဗီြကၾကည့္တယ္။ သတင္းက ထုိင္ၾကည့္ပါတယ္။ အဲ Ryukoku University မွာက ဒီက်ိဳတိုမွာလာတဲ့ အန္တီရဲ႕ သူငယ္ခ်င္းေတြေပါ့ေနာ္၊ အန္တီ Oxford မွာသိခဲ့တဲ့ သူငယ္ခ်င္းေတြနဲ႔ သူတို႔က အရင္က ဒီေက်ာင္းမွာ ပါေမာကၡ လုပ္ခဲ့ၾကပါတယ္။  ဒီေက်ာင္းက ဗုဒၶဘာသာကို အေျခခံထားတဲ့ ေက်ာင္းျဖစ္ပါတယ္။  ဗုဒၶဘာသာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ အန္တီေရာ၊ အန္တီ့အမ်ိဳးသားေရာ ဗုဒၶဘာသာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေလ့လာထားတာေတြ ဒီမွာ ရွိပါတယ္။ ဒီေက်ာင္းနဲ႔ သူတို႔ ဟိုအရင္ကတည္းက အဆက္အသြယ္ေတြ ရွိပါတယ္။ အဲ့ဒါေၾကာင့္ သူတို႔က အန္တီရဲ႕ လုပ္ေဆာင္မႈေတြကို ၾကည့္ၿပီးေတာ့ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ ပါေမာကၡအျဖစ္ သူတို႔ ဒီကေန႔ ေပးပါတယ္။"
 
တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသားေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆံုရာမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လူမႈေရး အသြင္ေျပာင္းလဲမႈကေန ႏုိင္ငံတြင္း ဒီမိုကေရစီေရးအသြင္ ေျပာင္းလဲလာေစဖို႔အတြက္ ၀ိုင္း၀န္းၿပီး ကူညီပံ့ပိုးၾကဖို႔ အတြက္ကိုလည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ပန္ၾကားခဲ့တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ က်ိဳတိုတကၠသိုလ္နဲ႔ ႐ိုကိုကုတကၠသိုလ္ေတြကို မသြားေရာက္ခင္ မနက္ခင္းမွာေတာ့ က်ိဳတိုၿမိဳ႕ ၀န္းက်င္တ၀ိုက္မွာ ေနထိုင္ၾကတဲ့ ျမန္မာမိသားစုေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆံုခဲ့တာပါ။
 
ဒီေတြ႔ဆံုပြဲမွာ ႏုိင္ငံရပ္ျခားေရာက္ေနတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံသားေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေရာ၊ ျမန္မာႏုိင္ငံထဲက ႏုိင္ငံမဲ့ေနသူေတြအတြက္ပါ ရည္ရြယ္ၿပီး ႏုိင္ငံသားေတြရဲ႕ တန္းတူညီမွ်မႈအေပၚမွာ ထိခိုက္ေစမယ့္ ဥပေဒေတြကို တတ္ႏုိင္သမွ် ျပင္ရမယ္လုိ႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ က ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။
 
"ဒီတည္ဆဲဥပေဒအရ ႏုိင္ငံသား ျဖစ္ပိုင္ခြင့္ ရွိတဲ့သူ အားလံုးကို ႏိုင္ငံသားအျဖစ္နဲ႔ အျမန္ဆံုး အသိအမွတ္ ျပဳရမယ္။  ႏိုင္ငံသူ ႏိုင္ငံသား ျဖစ္လာၿပီဆိုရင္ ႏိုင္ငံသား အားလံုးဟာ တန္းတူညီမွ်မႈ အခြင့္အေရး ရွိရမယ္။  အဲ့ဒါေတြကို က်မတို႔  ေလာေလာဆယ္ လုပ္ၾကရမယ္။  ေနာက္တဆင့္က  က်မတို႔ရဲ႕ ႏုိင္ငံသား ဥပေဒဟာ  မွ်တသလား၊ မမွ်တဘူးလား ဆိုတာ က်မတို႔ ၾကည့္ရမယ္။ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ အဆင့္အတန္းအရ  အဆင့္မွွီရဲ႕လား။ အဲ့ဒါကို က်မတို႔ သံုးသပ္ရမယ္။ သံုးသပ္ၿပီးေတာ့ လိုအပ္ရင္ လိုအပ္သလို ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲရမယ္။ ျဖည့္ဆည္းရမယ္။"
 
ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒထဲမွာ လူပုဂၢိဳလ္တဦးတေယာက္ကို ရည္ရြယ္ၿပီး ေရးဆြဲတဲ့သေဘာမ်ိဳးေတြ ပါေနတာေတြ႔ရတာမို႔ ဒါမ်ိဳး မျဖစ္သင့္ဘူးလို႔လည္း ေျပာပါတယ္။
 
"ႏိုင္ငံတႏိုင္ငံရဲ႕ ကံၾကမၼာနဲ႔ အင္မတန္မွ ပတ္သက္ေနတဲ့  ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒ ဆိုတာဟာ လူပုဂၢိဳလ္ တဦးတေယာက္ကို ဦးတည္ၿပီးေတာ့ ဘယ္ေတာ့မွ မေရးဆြဲရဘူး။  လူပုဂၢိဳလ္ တဦးတေယာက္ကို ကာကြယ္ခ်င္လို႔ပဲျဖစ္ေစ၊  လူပုဂၢိဳလ္ တဦးတေယာက္ကို ကန္႔သတ္ထားခ်င္လို႔ပဲျဖစ္ေစ  ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒကို ေရးဆြဲတယ္ ဆိုတာဟာ အင္မတန္မွ မသင့္ေတာ္တဲ့ ကိစၥပါ။"
 
ဒါ့အျပင္ ကိုယ့္ႏုိင္ငံသားေတြကို ကိုယ္က ေလးစားမွ တျခားႏုိင္ငံသားေတြက ကိုယ့္ႏုိင္ငံသားေတြကို ေလးစားမွာျဖစ္ေၾကာင္းနဲ႔ ဒီကိစၥဟာ အစိုးရမွာ တာ၀န္ရွိတယ္လို႔လည္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံသားေတြရဲ႕ ေတြ႔ဆံုပြဲနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ကုိမ်ိဳးသီဟန္ က အခုလို ေျပာပါတယ္။
 
"ကၽြန္ေတာ္တို႔ မနက္ဘက္မွာ Kyoto University မွာရွိတဲ့ စင္တာမွာ ျမန္မာေတြနဲ႔ ေတြ႔ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြ ေမးတဲ့ ေမးခြန္းေတြအေပၚမွာေတာ့ သူေျဖၾကားသြားတာေတြက အမ်ားႀကီး ရွိပါတယ္။  အဲ ပညာေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့၊ ဥပေဒေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့၊ ေနာက္ လက္ရွိ တျခားႏုိင္ငံေတြမွာ ေနေနတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံသားေတြရဲ႕ အခြင့္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့  ေျဖသြားပါတယ္။ ေနာက္ေတာ့ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ ျပန္လည္ ထူေထာင္ေရးအတြက္၊ ပညာေရးစနစ္ကို ျပဳျပင္ေရးအတြက္ကို သူအမ်ုားဆံုး ေဆြးေႏြးသြားပါတယ္။ ဒီကၽြန္ေတာ္တို႔ ဂ်ပန္မွာေရာက္ေနတဲ့ မိသားစုေတြ ေမးတဲ့ ေမးခြန္းေတြထဲမွာ ပညာေရး ေမးခြန္းက မ်ားပါတယ္။"
 
ညေန ၄ နာရီခြဲေလာက္မွာေတာ့ က်ိဳတိုကေန ဂ်ပန္ႏုိင္ငံအေရွ႕ျခမ္းက တိုက်ိဳဘက္ကို ရထားနဲ႔ ျပန္သြားခဲ့တယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ တနဂၤေႏြေန႔ကေတာ့ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံမွာ Katsuragawa ျမစ္မႀကီးကေန ပထမဆံုး ေရအားလွ်ပ္စစ္ ထုတ္ယူတဲ့စနစ္ကို ေလ့လာဖို႔အတြက္ ေဒသတြင္း အေသးစား ေရအားလွ်ပ္စစ္ထုတ္ စက္႐ံုကို သြားေရာက္ခဲ့ပါတယ္။
 
အဂၤါေန႔မွာေတာ့ တိုက်ိဳမွာ ဂ်ပန္ Diet လႊတ္ေတာ္ကို သြားေရာက္ဖုိ႔ရွိသလို၊ ဂ်ပန္ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ဖုမီယို ကီရွိဒါ (Fumio Kishida) နဲ႔လည္း ေတြ႔ဆံုဖို႔ရွိပါတယ္။ ဂ်ပန္ႏုိင္ငံကေန ျမန္မာႏုိင္ငံကို မျပန္ခင္မွာ ဂ်ပန္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ရွင္ဇို အာေဘး (Shinzo Abe) နဲ႔လည္း ေတြ႔ဆံုမွာျဖစ္ပါတယ္။

သံခ်ပ္သစ္ေတြနဲ႔ ျမန္မာသႀကၤန္

ဒီႏွစ္သႀကၤန္မွာေတာ့ လုံၿခံဳေရးအတြက္ အေစာပုိင္းတုန္းက စုိးရိမ္မႈတခ်ဳိ႕ ရွိခဲ့ေပမဲ့ အခုအခါမွာေတာ့ ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းနဲ႔ က်င္းပႏုိင္တဲ့အေၾကာင္း ေရကစားပဲြေတာ္ကုိ ဆင္ႏႊဲသူေတြက ေျပာၾကပါတယ္။ ႐ိုးရာအစဥ္အလာအတုိင္း ေရကစားတာေတြ၊ အလႉအတန္း လုပ္တာေတြကို ရန္ကုန္၊ မႏၱေလး အပါအ၀င္ ၿမိဳ႕ႀကီးေတြမွာ စည္စည္ကားကား က်င္းပေနၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ သႀကၤန္အၾကတ္ေန႔ရဲ႕ ေနာက္ဆံုး အေျခအေနေတြကိုေတာ့ စုံစမ္းထားတဲ့ ကုိေက်ာ္သိခၤ က တင္ျပထားပါတယ္။
 
ဒီေန႔ မဟာသႀကၤန္ အၾကတ္ေန႔မွာေတာ့ ရန္ကုန္နဲ႔ မႏၱေလး ၿမိဳ႕ႀကီးေတြမွာ သႀကၤန္ပြဲေတာ္ကို ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္းနဲ႔ပဲ ဆက္လက္ ဆင္ႏႊဲေနၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ ဆုိရင္လည္း ကမၻာေအးဘုရားလမ္း၊ ေရႊတိဂံုဘုရားလမ္း၊ ကန္ေတာ္ႀကီး နဲ႔ အင္းလ်ားကန္တ၀ိုက္မွာ ေရပက္ခံကားေတြ၊ မ႑ပ္ေတြနဲ႔ သႀကၤန္ပြဲေတာ္ကို ဆင္ႏႊဲေနၾကတာပါ။
 
အခုႏွစ္ ရန္ကုန္သႀကၤန္မွာေတာ့ အသံခ်ပ္ထိုးတာေတြ၊ သႀကၤန္ အလွျပကားေတြနဲ႔ ေရပက္ခံသူေတြ မႏွစ္ကထက္ ပိုၿပီးစည္ကားတာ ေတြ႔ရတယ္လို႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ သႀကၤန္ပြဲ ဆင္ႏႊဲေနတဲ့ ဘေလာ့ဂါ ေနဘုန္းလတ္က ေျပာပါတယ္။ မၾကာေသးခင္တုန္းက ေသြးထြက္သံယုိ ပဋိပကၡေတြ ၿမိဳ႕အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ႀကံဳခဲ့ရၿပီးတဲ့ေနာက္ လုံၿခံဳေရးအတြက္ စုိးရိမ္မႈေတြ ရွိခဲ့ေပမဲ့ အခုေတာ့ ေရကစားပဲြေတြဟာ ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္း ရွိတယ္လုိ႔လည္း သူကေျပာပါတယ္။

"ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းပါပဲ။ ဘာမွ ျပႆနာမရွိပါဘူး။ နည္းနည္းပါးပါး မူးတာ ျပဳတာေလာက္ပါပဲ။ ဒီပံုစံေတြကေတာ့ အရင္လိုပါပဲ။ သႀကၤန္မတုိင္ခင္ကေတာ့ ေကာလဟာလမ်ိဳးစံု ထြက္ထားေတာ့ အားလံုး ေၾကာက္ေနၾကတာ၊ တခုခုျဖစ္မွာကို အရမ္း စိုးရိမ္ေနၾကတယ္ဆိုေပမဲ့ အခုအခ်ိန္ထိေတာ့ ဘာမွ ထူးထူးျခားျခားေတာ့ မျဖစ္ေသးပါဘူး။ က်ေနာ္ကေတာ့ သကၤန္းကၽြန္း ၿမိဳ႕နယ္႐ံုးေရွ႕မွာ မ႑ပ္ထုိးၿပီးေတာ့ ေန႔တိုင္း စတုဒီသာ ေကၽြး တယ္ဗ်ာ။ တခ်ိဳ႕ သံခ်ပ္အဖြဲ႔ေလးေတြလည္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေတြ႔ရတယ္။ ၈၈ မ်ိဳးဆက္ကလုပ္တဲ့ 'မ်ိဳးဆက္ဆိုတဲ့ သံခ်ပ္အဖြဲ႔' ေတြလည္း ကားေလးေတြနဲ႔ သြားၿပီးေတာ့ အရင္ပံုစံေပါ့။ အရင္တုန္းက ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေပ်ာက္ကြယ္ေနတဲ့ ဒီသံခ်ပ္ကို ျပန္ၿပီးေတာ့ ေဖာ္ထုတ္ေနတာ ေတြ႔ရတယ္ခင္ဗ်"
 
ရန္ကုန္ၿမိဳ႕က နာေရးကူညီမႈအသင္း (ရန္ကုန္) ရဲ႕ ဥကၠ႒လည္းျဖစ္၊ နာမည္ေက်ာ္ ႐ုပ္ရွင္သ႐ုပ္ေဆာင္ တဦးလည္းျဖစ္တဲ့ ဦးေက်ာ္သူကေတာ့ အၾကတ္ေန႔မွာ အလႉဒါန အစီအစဥ္ေတြ လုပ္ျဖစ္ခဲ့တယ္လုိ႔ ေျပာပါတယ္။ အရင္တုန္းက သတင္းမီဒီယာေတြ တင္းက်ပ္ေလ့ရွိတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ႐ုိးရာသႀကၤန္သံခ်ပ္ေတြဟာလည္း ကန္႔သတ္ခံရေလ့ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း ဒီႏွစ္မွာေတာ့ လြတ္လပ္ခြင့္တခ်ဳိ႕ ရလာတာနဲ႔အမွ် သံခ်ပ္ အစီအစဥ္ေတြလည္း စလုပ္ျဖစ္တယ္လုိ႔ ဦးေက်ာ္သူက ေျပာပါတယ္။
 
"ေနာက္ ဒီႏွစ္ကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ပထမဆံုး သႀကၤန္ သံခ်ပ္ေပါ့။ က်ေနာ္တို႔ နာေရးကူညီ မႈအသင္း (ရန္ကုန္) ရဲ႕ "ေပးဆပ္သူမ်ား" သံခ်ပ္အဖြဲ႔ က်ေနာ္တို႔ စထြက္တယ္။ ျပည္သူလူထုထဲကို"

သႀကၤန္႐ုိးရာ ေရကစားပဲြေတြကုိ ႏွစ္စဥ္ စည္စည္ကားကား က်င္းပေလ့ရွိတဲ့ မႏၱေလးမွာလည္း အၾကတ္ေန႔ကုိ ၿမိဳ႕ခံေတြ ဆက္က်င္းပေနၾကတာပါ။ ထူးထူးျခားျခား ဆုိသလုိ ႏုိင္ငံေရးပါတီေတြပါ ပါ၀င္လာတာ ေတြ႔ရတယ္လုိ႔လည္း မႏၱေလးၿမိဳ႕ခံတေယာက္က ေျပာပါတယ္။
 
"မႏၱေလးသႀကၤန္ကေတာ့ ထံုးစံအတုိင္းပဲ က်ံဳးေဘးမွာပဲ တုိးၾကတာေပါ့ေလ။ ေတာင္ဘက္က်ံဳးနဲ႔ အေရွ႕ဘက္က်ံဳးမွာပဲ ျပန္ၿပီး တိုးၾကတာေပါ့။ အေနာက္ဘက္ က်ံဳးဆိုတာကလည္း မ႑ပ္က ၃ ခုေလာက္ပဲ ရွိတာ၊ ေျမာက္ဘက္က်ံဳးမွာဆိုရင္ မ႑ပ္တခုမွကို မရွိဘူး ဒီႏွစ္သႀကၤန္မွာ။ အထူးသျဖင့္ လည္တဲ့ပတ္တဲ့သူေတြကေတာ့ ေတာင္ဘက္က်ံဳးရယ္၊ အေရွ႕ဘက္က်ံဳးရယ္ကို အဓိကထားၿပီး ေပ်ာ္ၾကတယ္။ ၿမိဳ႕ထဲမွာေတာ့ မ႑ပ္က က်ေနာ္ေတြ႔သေလာက္ေတာ့ ဘယ္ေနရာမွ မရွိဘူးဗ်။ ၿမိဳ႕ထဲမွာ အထူးသျဖင့္ လမ္း ၈၀ တို႔၊ ၈၂၊ ၈၃၊ ၈၄ လမ္းေတြမွာေတာ့ အလွျပယာဥ္ေတြလည္း မရွိဘူး။ ေရပက္ မ႑ပ္ေတြလည္း မရွိတဲ့အခါက်ေတာ့ ေရပက္ခံထြက္တဲ့ သူ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ကေတာ့ က်ံဳးမွာ ၀င္တိုးၾကတာေပါ့ေလ။ မႏၱေလးသႀကၤန္မွာ ဒီႏွစ္မွာ ထူးထူးျခားျခား ေတြ႔ရတာကေတာ့ NLD ပါတီတခုပဲ အလွျပကား ထြက္ႏုိင္တာ ေတြ႔ရတယ္ခင္ဗ်။ က်န္တဲ့ပါတီေတြကေတာ့ အလွျပကား ထြက္ႏုိင္တာ မေတြ႔ရဘူးခင္ဗ်။ ဒါကေတာ့ ၂၀၁၃ မွာ ထူးထူးျခားျခားဆိုရင္ေတာ့ ႏုိင္ငံေရး ပါတီေတြမွာ ပထမဆံုးထြက္တဲ့ ကားလို႔ ေျပာလို႔ရပါတယ္ခင္ဗ်။ ခ်မ္းေအးသာဇံ ၿမိဳ႕နယ္ကေန 'ခ်မ္းေအးေမာင္' ဆိုတဲ့ နာမည္နဲ႔ ထြက္တာပါခင္ဗ်ာ။"
 
အစုိးရ႐ုံးစုိက္ရာ ေနျပည္ေတာ္မွာေတာ့ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ မိသားစု အပါအ၀င္ အစုိးရ တာ၀န္ရွိသူေတြ၊ ႏုိင္ငံတကာ သံတမန္ အသုိင္းအ၀ုိင္းေတြကလည္း ပါ၀င္ဆင္ႏႊဲတဲ့အေၾကာင္း အစုိးရပုိင္ သတင္းေတြက ေဖာ္ျပပါတယ္။ မၾကာေသးခင္တုန္းက ေသြးထြက္သံယုိ ပဋိပကၡေတြ ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီးေနာက္ လုံၿခံဳေရးအတြက္ ပူပန္မႈေတြ ရွိခဲ့တဲ့အတြက္လည္း အာဏာပုိင္ေတြကေတာ့ လုံၿခံဳေရးေတြကုိ တုိးျမႇင့္ခ်ထားခဲ့တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

သမၼတ႐ံုး၀န္ႀကီး ဦးေအာင္မင္းနဲ႔အဖြဲ႔ New York ကို လာမည္

ျမန္မာအစိုးရ႐ံုး၀န္ႀကီး ဦးေအာင္မင္းနဲ႔အဖြဲ႔ဟာ မၾကာခင္မွာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု နယူးေယာက္ခ္ၿမိဳ႕မွာ ေဒသခံ ျမန္မာတုိင္းရင္းသား မိသားစုေတြ နဲ႔ ေတြ႔ဆံုမယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ဒီပြဲကို စီစဥ္သူ ကိုတင္ေမာင္ေအးကို ကိုသားညြန္႔ဦး က ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားပါတယ္ရွင္။
 
ေမး။          ။ ကိုတင္ေမာင္ေအးေရ မၾကာခင္မွာ ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ဦးေအာင္မင္း နဲ႔အဖြဲ႔ နယူးေယာက္ခ္ၿမိဳ႕ကို လာမယ္။ ျမန္မာမိသားစု အသိုင္းအ၀ိုင္းနဲ႔လည္း ေတြ႔ဖို႔ ဆံုဖို႔ရွိတယ္လို႔ သိရပါတယ္ခင္ဗ်။ ကိုတင္ေမာင္ေအးတို႔က စီစဥ္ေနတယ္ဆုိေတာ့ အစီအစဥ္ေလး ေျပာျပပါဦးခင္ဗ်။ ဘယ္သူေတြပါ ပါမလဲဆိုတာ။
 
ေျဖ။           ။ "ဟုတ္ကဲ့ ၿပီးခဲ့တဲ့အပတ္က သူတို႔ က်ေနာ့္ဆီကို ဆက္သြယ္လာတယ္ေပါ့ေနာ္။ သူတို႔ ဒီကိုလာမယ္။ လာၿပီးလို႔ရွိရင္ အခ်ိန္ရတဲ့အခ်ိန္မွာ ျမန္မာ community နဲ႔လည္း ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးခ်င္တယ္ေပ့ါေနာ္။ အဲ့ေတာ့ ဦးေအာင္မင္းနဲ႔ ပါလာမယ့္သူေတြက အဓိကကေတာ့ ျမန္မာ peace center က ပုဂၢိဳလ္ေတြ ပါလာမယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ဦးေအာင္မင္းရယ္၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ လူ၀င္မႈႀကီးၾကပ္ေရးနဲ႔ ျပည္သူ႔အင္အား ၀န္ႀကီးဌာန၀န္ႀကီး ဦးခင္ရီ ပါမယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ပတ္၀န္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးနဲ႔ သစ္ေတာေရးရာ ၀န္ႀကီးဌာန ၀န္ႀကီး ဦး၀င္းထြန္းပါမယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဒုတိယေရွ႕ေနခ်ဳပ္ ဦးထြန္းထြန္းဦး သူတို႔ ေလးေယာက္စလံုးကေတာ့ community နဲ႔ ေတြ႔ဖို႔ စီစဥ္ထားတယ္ေပါ့ေနာ္။ က်ေနာ္တို႔ အခုလာမယ့္ တနဂၤေႏြေန႔ ဧၿပီလ ၂၁ ရက္ေန႔မွာ နယူးေယာက္ခ္က UN Plaza မွာပဲ က်ေနာ္တုိ႔ ေတြ႔ဖို႔ စီစဥ္ထားပါတယ္။ ၁ နာရီကေန ၄ နာရီအထိေပါ့ေနာ္။"
 
ေမး။          ။ ပထမတႀကိမ္တုန္းကလည္း ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ဦးေအာင္မင္း လာတုန္းက ျမန္မာမိသားစုအသိုင္းအ၀ိုင္းနဲ႔ အဲ့ဒီမွာေတြ႔တယ္လို႔ သိရပါတယ္ခင္ဗ်။ ဒီတေခါက္က သူတို႔အေနနဲ႔ ဘာေတြမ်ား ေဆြးေႏြးမယ္လို႔ ၾကားရပါလဲခင္ဗ်။
 
ေျဖ။           ။ "ဒီတေခါက္ကေတာ့ခင္ဗ် က်ေနာ္သိသေလာက္ဆိုရင္ေတာ့ ဒီအစီအစဥ္က သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ ကိုယ္တုိင္လာဖို႔ စီစဥ္ထားတာေပါ့ေနာ္။ သူ႔ကို ICG – International Crisis Group ကေနၿပီးေတာ့ ဒီၿငိမ္းခ်မ္းေရးသေဘာမ်ိဳး၊ ဒီမိုကေရစီ transition ဆုတခုကို ေပးတယ္ေပါ့ေနာ္။ အဲ့ဒီအတြက္ သမၼတကိုယ္စား သူတို႔က ဒီဘက္ကို၀င္ၿပီးေတာ့ လာယူတဲ့သေဘာေပါ့ေနာ္။ ဒီတေခါက္မွာေတာ့ အဓိကကေတာ့ အတြင္းထဲမွာျဖစ္ေနတဲ့ သူတို႔ကိုယ္တုိင္ ၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္ေနတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဖာ္ေဆာင္ေရး ကိစၥေတြ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ လက္ရွိ ႏိုင္ငံေရး အေျပာင္းအလဲ အေျခအေနေတြ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ လူမႈေရးနဲ႔ စီးပြားေရး ေျပာင္းလဲမႈေတြ၊ အထူးသျဖင့္ေတာ့ တုိင္းရင္းသားေရးရာ အေျခအေနေတြေပါ့ေနာ္ အဲ့ဒါေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ နယူးေယာက္ခ္မွာရွိတဲ့ ျမန္မာ community ကို သူတို႔က ရွင္းျပခ်င္တယ္ေပါ့ေနာ္။ ဒီဘက္ကလည္း ေမးခ်င္တာရွိ ရင္ေမး၊ ေႏြးေႏြးေထြးေထြး အျပန္အလွန္ေပါ့ဗ်ာ ဒီလိုမ်ိဳး အရင္ကအတုိင္းပဲေပါ့
ေဆြးေႏြးၾကမယ္၊ ဖလွယ္ၾကမယ္ေပါ့ဗ်ာ။ အဲ့ဒါကို အဓိကထားၿပီးေတာ့ သူတို႔ က်ေနာ့္ဆီ အကူအညီ ေတာင္းတာေပါ့ေနာ္။ က်ေနာ္တို႔ကလည္း တတ္ႏုိင္တဲ့ ဘက္က ပြဲျဖစ္ေအာင္ စီစဥ္ေပးပါတယ္။"
 
ေမး။          ။ ပထမတေခါက္တုန္းကလည္း ျမန္မာ community ျမန္မာမိသားစု
ေတြနဲ႔ အဲ့ဒီမွာ ေတြ႔ထားတဲ့အခါက်ေတာ့ ျမန္မာမိသားစုေတြဘက္က တုံ႔ျပန္မႈေပါ့ ပထမအႀကိမ္လည္း ေတြ႔ၿပီးၿပီ။ သူတို႔ရဲ႕ တံု႔ျပန္မႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ကိုတင္ေမာင္ေအး ဘယ္လို ခန္႔မွန္းမိသလဲ။
 
ေျဖ။           ။ "က်ေနာ့္အျမင္ဆိုရင္ေတာ့ဗ်ာ သူတို႔ႏွစ္ဘက္ေပါ့ သူတို႔အတြင္းထဲကလည္း လုပ္ႏုိင္ကိုင္ႏုိင္တဲ့ဘက္က သူတို႔အေနနဲ႔ကလည္း အေကာင္းဆံုးျဖစ္ေအာင္ လုပ္ေနပါတယ္ေပါ့ေနာ္။ လုပ္လည္းလုပ္ေနတယ္ဆိုတာ က်ေနာ္တု႔ိ သိရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တုိ႔ ဒီဘက္မွာရွိေနၾကတဲ့ ျမန္မာ community အေနနဲ႔ကလည္း အဲ့လိုမ်ိဳး ပြင့္လင္းလာတဲ့အခ်ိန္က်ေတာ့ ျဖစ္ေစခ်င္တဲ့ ဆႏၵေတြ၊ ျဖစ္ေစခ်င္တာေတြ၊ ျဖစ္သင့္တာေတြကိုလည္း ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ ျဖစ္ေစခ်င္ၾကတာရွိပါတယ္။ က်ေနာ့္အျမင္ဆုိရင္ေတာ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္နဲ႔ လက္ေတြ႔မွာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေနတဲ့ အခက္အခဲေတြ၊ အေကာင္အထည္ေဖာ္တဲ့ေနရာ မွာ ေတြ႔ႀကံဳေနရတဲ့ အခက္အခဲေတြနဲ႔ သူတို႔လုပ္ေနတဲ့ ဟာေတြနဲ႔က နည္းနည္း ကြာဟေနတယ္ေပါ့ေနာ္။ အဲ့ဒါေလးကို က်ေနာ္တုိ႔အေနနဲ႔ကလည္း တတ္ႏုိင္တဲ့ဘက္က လူခ်င္းေတြ႔ေအာင္ က်ေနာ္တို႔ စီစဥ္ေပးတာေပါ့ေနာ္။ ကိုယ့္တုိင္းျပည္၊ ကိုယ့္လူမ်ိဳး၊ အေျပာင္းအလဲေတြ တိုးတက္ေကာင္းမြန္တဲ့ အေျပာင္းအလဲေတြ ျဖစ္ေစခ်င္တာေပါ့ဗ်ာ။ တခါတေလက်ေတာ့လည္း က်ေနာ္တုိ႔ စိတ္ထဲမွာ မရွင္းတာေတြ၊ သံသယေတြ၊ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ဆက္ဆံခြင့္ မရတာေတြ၊ မရေတာ့ အတိအက် အေသအခ်ာ မသိရဘူးေပါ့။ အဲ့ဒါေတြ အမ်ားႀကီးရွိေန တယ္ဆုိေတာ့ သူတို႔လာေတာ့မွ ဒီလို အခြင့္အေရးရေတာ့မွ ဒီလိုမ်ိဳး ပြဲေလးေတြလုပ္တဲ့အတြက္ တဘက္နဲ႔တဘက္ နားလည္မႈ ပိုၿပီးေတာ့ ခိုင္မာလာမယ္ တိုးတက္လာမယ္ဆိုတဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတာ့ ရွိတာေပါ့ေနာ္။"

ျမန္မာ့ပညာေရး ၀ိုင္း၀န္းျမႇင့္တင္ၾကဖို႔ ေဒၚစုတိုက္တြန္း

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း ပညာေရးစနစ္ ျပန္လည္ အားေကာင္း ခိုင္မာလာဖို႔ ေငြအားေရာ လူအားပါ ၀ိုုင္း၀န္းကူညီၾကဖို႔ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီ ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ က တိုက္တြန္းလိုက္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ပညာေရးစနစ္ဟာ စဥ္းစားေတြးေခၚမႈကို အားမေပးတာေၾကာင့္၊ ပညာေရးစနစ္ က်ဆင္းလာရတယ္လို႔ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ တိုက်ိဳတကၠသိုလ္မွာ ေျပာတဲ့ မေန႔တုန္းက မိန္႔ခြန္းမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ထည့္သြင္းေျပာဆိုသြားပါတယ္။ အေသးစိတ္ကိုေတာ့ ကိုသားညြန္႔ဦး တင္ျပထားပါတယ္။
 
မေန႔တုန္းက တိုက်ိဳတကၠသိုလ္မွာ ဂ်ပန္ေရာက္ ျမန္မာမိသားစုေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆံုတဲ့ပဲြ အတြင္း ျမန္မာလူမ်ိဳးေတြ ေမးျမန္းခ်က္ေတြကို ေျဖၾကားရာမွာ အေၾကာင္းအရာ အေတာ္မ်ားမ်ားက ပညာေရးကိစၥနဲ႔ ဆက္ႏြယ္ေနပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ပညာေရးစနစ္ က်ဆင္းေနတာဟာ စဥ္းစားဆင္ျခင္မႈကို အားမေပးတဲ့ စနစ္ေၾကာင့္လို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က လက္ရိွ ပညာေရး သင္ၾကားမႈစနစ္ကို အျပစ္တင္ပါတယ္။
 
"က်မတို႔ႏုိင္ငံမွာ ပညာေရးစနစ္ဟာ က်ဆင္းေနတာ ေတာ္ေတာ္ၾကာပါၿပီ။ အေၾကာင္းေတြကေတာ့ အမ်ားႀကီးရွိတာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ အားလံုးစုပံုၿပီးေတာ့ အေၾကာင္းတေၾကာင္းတည္း ေပးရမယ္ ဆိုရင္ေတာ့ ျပည္သူျပည္သားေတြကို လြတ္လြတ္လပ္လပ္ မစဥ္းစားေစခ်င္တဲ့ စနစ္ေၾကာင့္ျဖစ္တာလု႔ိ ဒီလိုပဲ က်မ ထင္ပါတယ္။ ပညာသင္လုိက္ၿပီ၊ ပညာတတ္တယ္ဆိုရင္ ကုိယ့္ဟာကိုယ္ စဥ္းစားခ်င္တယ္။ ကိုယ့္ဦးေႏွာက္ကို ကိုယ္ အသံုးခ်ခ်င္တယ္။ ကိုယ့္အေျဖကိုယ္ ရွာခ်င္တယ္။ ဒီလို ျပည္သူျပည္သားမ်ားမွာ ကိုယ့္ဦးေႏွာက္ကိုယ္သံုးၿပီးေတာ့ ကုိယ့္အျမင္ေတြ၊ ကိုယ့္အေျဖကိုယ္ရွာတဲ့ လုပ္နည္းလုပ္ဟန္မ်ိဳးဆိုတာ ဘယ္အာဏာရွင္အစိုးရကမွ မႏွစ္သက္ပါဘူး။ အာဏာရွင္အစိုးရမ်ားဟာ မိမိတို႔ရဲ႕ အလုိဆႏၵအတုိင္းသာ ျပည္သူျပည္သားေတြကို လိုက္ၿပီး စဥ္းစားေစခ်င္ပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ ေျပာမယ္ဆိုရင္ က်မတို႔ႏုိင္ငံရဲ႕ ပညာေရးစနစ္ က်ဆင္းရတဲ့ အေၾကာင္းအရင္း တခုတည္းကို ေျပာပါဆိုရင္ က်မတို႔ရဲ႕ ျပည္သူျပည္သားေတြကို မစဥ္းစားတတ္ေအာင္လို႔ ဦးတည္တဲ့ ပညာေရးစနစ္ေၾကာင့္လို႔ က်မ ေျပာရပါမယ္။"
 
ျမန္မာႏိုင္ငံပညာေရးစနစ္ ျပင္ဆင္စရာေတြ အမ်ားႀကီးလိုအပ္ေနၿပီး၊ အေျခခံပညာေရးနဲ႔ ဆရာ ဆရာမေတြ ပ်ိဳးေထာင္ေလ့က်င္ေရး အေရးပါမႈကို ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာခဲ့ပါတယ္။
 
တခ်ိန္တုန္းက ေဒသတြင္းမွာ ဂုဏ္သတင္းေက်ာ္ခဲ့တဲ့ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ႀကီးကို ျပန္လည္ မြန္းမံေရးနဲ႔ အဆင့္ျမင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ရိွေနၿပီးေတာ့၊ ဒီအတြက္ ေငြအားေရာ လူအားပါ ျပည္ပေရာက္ ျမန္မာေတြက ၀ိုင္း၀န္းကူညီၾကဖို႔လည္း ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေမတၱာရပ္ခံ တိုက္တြန္းသြားပါတယ္။
 
အမ်ိဳသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ႔ခ်ဳပ္ရဲ႕ ပညာေရးေကာ္မတီအေနနဲ႔လည္း ဒီမူ၀ါဒကို အေျခခံၿပီး ရပ္တည္ေဆာင္ရြက္သြားမယ္လို႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာခဲ့ပါတယ္။
"အဓိကအားျဖင့္ က်မတို႔ရဲ႕ ျပည္သူေတြ၊ ေက်ာင္းသူေက်ာင္းသားေတြဟာ စဥ္းစားတတ္ေအာင္လို႔ အေတြးအေခၚ ဖြံ႔ၿဖိဳးေအာင္လို႔ အဆင့္ျမင့္ ပညာရႏုိင္ဖို႔ ဒါကို က်မတို႔ ဒီကုိ ဦးတည္ဖို႔လိုတဲ့အခါမွာ က်မတို႔ သံုးတဲ့ ဗ်ဴဟာေတြကေတာ့ အေျခအေနအရ၊ အခ်ိန္အခါအရ ေျပာင္းသြားရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးက်ေတာ့ က်မတို႔ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က စၿပီးေတာ့ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္မွာ ဒီမိုကေရစီ လူ႔အသိုင္းအ၀ိုင္းတခု ထူေထာင္ေရးကို က်မတို႔ အဓိကထားခဲ့ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လည္းဆိုေတာ့ ဒီမိုကေရစီအစိုးရတခုတည္းနဲ႔တင္ မလံုေလာက္ပါဘူး။ လူ႔အသိုင္းအ၀ိုင္းကကိုက ဒီမိုကေရစီ စံႏႈန္းစံထားေတြကို လက္ခံၿပီးေတာ့ အျမစ္တြယ္ေအာင္လုပ္မွ ဒီမိုကေရစီစနစ္ဟာလည္း အျမစ္တြယ္မွာ ခိုင္ခံ့မွာျဖစ္ပါတယ္။"
 
တျခားအေျခအေနေတြကေတာ့ ျပည္ပမွာ ႏွစ္ရွည္လမ်ား ေနထိုင္ခဲ့တဲ့ ျမန္မာလူမ်ိဳးေတြ ႏိုင္ငံသားျဖစ္ခြင့္ ကိစၥေတြကို ေမးျမန္းတာေတြ ျပန္လည္ေျဖၾကား ေဆြးေႏြးခဲ့သလို၊ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈပိုင္းနဲ႔ ပတ္သက္လို႔လည္း ကိုယ့္ႏိုင္ငံတြင္းက ျပင္ဆင္ေဆာင္ရြက္စရာေတြ ရိွတယ္ဆိုတာကို ေျပာသြားပါတယ္။
 
"တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး မရွိတဲ့ႏုိင္ငံမွာ ဘယ္လုပ္ငန္းရွင္ကမွ သိပ္ၿပီးေတာ့ လိုလိုလားလားနဲ႔ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆိုေတာ့ ဘယ္လိုပဲ ဥပေဒေတြက ေကာင္းေကာင္း၊ ဥပေဒေတြရွိတဲ့ စာရြက္ေပၚမွာေတာ့ ေကာင္းမွာေပါ့။ ဘယ္လိုပဲေကာင္းေကာင္း တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး မရွိလို႔ရွိရင္ ဘာမွ စိတ္ခ်ႏုိင္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဘာမွ လံုၿခံဳမႈမရွိဘူး။ အဲ့လိုဆိုရင္ေတာ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒီလို တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရး မရွိတဲ့ႏုိင္ငံမွာဆိုရင္ ခဏတျဖဳတ္လာၿပီးေတာ့ အလြယ္ အျမတ္ကေလး ခပ္ျမန္ျမန္ေလး ရေအာင္လုပ္ၿပီးေတာ့ ခပ္ျမန္ျမန္ေလး ထြက္သြားမယ့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ိဳးပဲ လာၿပီးေတာ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမွာျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးက်ေတာ့ ဥစၥာရင္လို ဥစၥာရင္ခဲပဲ။ တခ်ိဳ႕က က်မနားလည္သေလာက္ေတာ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဘက္က တခ်ိဳ႕ လူႀကီးေတြဆိုရင္ လာတယ္၊ လာၿပီး ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမယ္ဆိုၿပီး စကားပဲ ေျပာၿပီး လာပဲၾကည့္ၿပီးေတာ့ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံတာလည္း မဟုတ္ဘူးဆိုၿပီးေတာ့ မျမႇဳပ္ႏွံတဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြကို အျပစ္ေျပာခ်င္တယ္။ ကိုယ့္ဘက္ကိုယ္ ျပန္ၾကည့္ရမယ္။ ကိုယ့္ႏုိင္ငံမွာ ဘာလိုအပ္ေနသလဲ။ စီးပြားေရးလုပ္တဲ့သူေတြဆုိတာ အက်ိဳးအျမတ္ရွိမွ လုပ္မွာေပါ့။"
 
ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒထဲမွာ ႏုိင္ငံသားေတြရဲ႕ တန္းတူညီမွ်မႈကို ထိခိုက္ေစမယ့္ ဥပေဒေတြကို တတ္ႏုိင္သမွ် ျပင္ရမယ္လို႔ က်ိဳတိုမွာ ျမန္မာ မိသားစုေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆံုခ်ိန္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။
 
တိုင္းျပည္အတြင္း ရင္ဆုိင္ေနရတဲ့ အလုပ္လက္မဲ့ ျပႆနာေတြ ေျဖရွင္းႏိုင္ေရး အပါအ၀င္ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ အေျခအေန အရပ္ရပ္ကို၊ ဂ်ပန္အစိုးရ ေခါင္းေဆာင္ေတြ၊ ျမန္မာမိသားစုေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆုံတဲ့အခ်ိန္မွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေျပာဆုိသြားပါတယ္။
 
ဂ်ပန္ကို ၆ ရက္ၾကာခရီး သြားေရာက္ေနတဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ မေန႔က က်ိဳတိုတကၠသိုလ္က ဂုဏ္ထူးေဆာင္ ပါရဂူဘြဲ႔ကို လက္ခံရယူခဲ့ပါတယ္။

ဗုဒၶ ဘာသာဟာ လူ့ အခြင့္ အေရးကို အေျခခံတယ္လို့ ေဒၚစုေျပာ

ဂ်ပန္ နိုင္ငံမွာ ေရာက္ေနတဲ့ အမို်းသား ဒီမိုကေရစီ အဖဲြ့ခု်ပ္ ဥကၠဌ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုျကည္က ျမန္မာနိုင္ငံမွာ အမို်း သမီးေတြ နိုင္ငံေရးမွာ ပိုမို ပါဝင္ျကဖို့ တိုက္တြန္းလိုက္ ပါတယ္။

တနလၤာေန့က တိုက်ိဳ တကၠသိုလ္က ေက်ာင္းသား ေတြနဲ့ ေတြ့ဆံု ခဲ့စဉ္ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုျကည္က ေျပာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီ တကၠသိုလ္ဟာ လြန္ခဲတဲ့ ၂၇ နွစ္က ေဒၚေအာင္ဆန္း စုျကည္ သုေတသီ တစ္ဦး အျဖစ္ ပညာ ဆည္းပူး ေလ့လာခဲ့တဲ့ တကၠသိုလ္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ တုိက်ိဳျမိဳ. မွာပဲ ယူကိုကု တကၠသိုလ္ ကလည္း သူ့ကို ဂုဏ္ထူးေဆာင္ ပါေမာကၡ အျဖစ္ အပ္နွင္း တဲ့ အခမ္း အနားကို တနလၤာ ေန့မွာပဲ က်င္းပခဲ့ ရာမွာ လူ ၅၀၀ ေလာက္ တက္ေရာက္ ခဲ့ျက ပါတယ္။

အဲဒီ တကၠသိုလ္ဟာ ဂ်ပန္ နိုင္ငံမွာ ဗုဒၶ ဘာသာနဲ့ ဆိုင္တဲ့ ဘာသာရပ္ကို သင္ျကားေပးတဲ့ တကၠသိုလ္ ျဖစ္တာေျကာင့္ ဗုဒၶ ဘာသာနဲ့ ဆိုင္တဲ့ အေျကာင္း အရာ ေတြကို ေဒၚေအာင္ဆန္း စုျကည္က ေျပာခဲ့တယ္လို့ အခမ္း အနား တက္ဖို့ ဖိတ္ျကား ခံခဲ့ရသူ အိုဆာကာ စီတီ တကၠသိုလ္မွာ နိုင္ငံတကာ လူ့ အခြင့္ အေရး ဆိုင္ရာ ပါရဂူဘဲြ့ အတြက္ က်မ္းျပုစု ေနတဲ့ ကိုေအာင္ျမတ္ဝင္းက ေျပာပါတယ္။

တကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသား ေတြက ဗုဒၶ ဘာသာ ဆိုတာကို ေဒၚေအာင္ဆန္း စုျကည္ ဘယ္လို နားလည္ သလဲလို့ ေမးခဲ့ ျကတာကို ဗုဒၶဘာသာ ဆိုတာ ျငိမ္းခ်မ္းတဲ့ ဘာသာ ျဖစ္ျပီး လူ့ အခြင့္ အေရးကို အေျခခံတဲ့ ဘာသာတရား ျဖစ္တယ္ ဆိုတာ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုျကည္က ျပန္လည္ ေျဖခဲ့တယ္လို့ သူက ဆိုပါတယ္။

တကၠသိုလ္ နွစ္ခုကို မသြားခင္ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုျကည္က တိုက်ိဳမွာ ျမန္မာ မိသားစု ေတြနဲ့လည္း ေတြ့ဆံုခဲ့ ပါတယ္။

၂၀၀၈ ခုနွစ္ ဖဲြ့စည္းပံု အေျခခံ ဥပေဒကို မျပင္ဘူး ဆိုရင္ လာမယ့္ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပဲြဟာ လြတ္လပ္တဲ့ ေရြးေကာက္ပဲြ ျဖစ္ေကာင္း ျဖစ္နိုင္ေပမဲ့ မွ်တမႈ ေတာ့ ရိွမွာ မဟုတ္ဘူးလို့ ေမးျမန္းမႈေတြ အေျခခံျပီး အဲဒီ ေတြ့ဆံုမႈမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုျကည္က ျပန္လည္ ေျဖျကား ခဲ့ေျကာင္း League for Democracy in Burma အဖဲြ့ရဲ့ အိုဆာကာ ျမို့ ဌာနခဲြက ဦးခင္ေဇာ္က ေျပာပါတယ္။

ဘီဘီစီ (ျမန္မာပုိင္း)